Een hondenbeet kan grote gevolgen hebben, zowel lichamelijk als financieel. Jaarlijks worden in Nederland tienduizenden mensen door een hond gebeten. Vaak is het letsel aanzienlijk, met littekens, angstklachten of blijvende beperkingen tot gevolg. Gelukkig bepaalt de wet dat de eigenaar van de hond aansprakelijk is voor de schade. In dit artikel wordt uitgelegd hoe vaak bijtincidenten voorkomen, hoe de aansprakelijkheid wettelijk is geregeld en hoe de schadevergoeding wordt vastgesteld. Ook wordt een praktijkvoorbeeld uit de rechtspraak besproken.
Bijtincidenten in Nederland: een groeiend probleem
Nederland telt ongeveer twee miljoen honden. Dat maakt de hond een van de populairste huisdieren van het land, maar ook een dier dat jaarlijks tot ongeveer 150.000 bijtincidenten leidt. Ongeveer één op de vijf slachtoffers loopt daarbij ernstig letsel op. In de meeste gevallen gaat het om beten in armen, benen of het gezicht, soms met blijvende littekens of spier- en zenuwschade. Ook psychische gevolgen zoals angststoornissen of nachtmerries komen vaak voor.
Sinds de coronaperiode is het aantal bijtincidenten verder gestegen. Volgens cijfers van de overheid nam de politie in 2023 bijna twee keer zoveel honden in beslag vanwege bijtincidenten als in de jaren daarvoor. De toename heeft te maken met het feit dat tijdens de pandemie veel mensen een hond namen zonder voldoende kennis of opvoedingservaring. Daardoor zijn er meer slecht gesocialiseerde honden, wat het risico op ongelukken vergroot.
Hoog-risico honden en overheidsmaatregelen
Niet alle honden zijn even gevaarlijk, maar sommige rassen kunnen bij een beet veel meer schade aanrichten. Denk aan rassen zoals de pitbull, rottweiler of bullmastiff. Deze zogenoemde hoog-risico honden beschikken over een grote kaakkracht en een sterk ontwikkeld jachtinstinct.
Om het aantal bijtincidenten terug te dringen werkt de overheid samen met gemeenten aan een landelijk registratiesysteem. Gemeenten kunnen daarnaast maatregelen opleggen, zoals een aanlijn- of muilkorfgebod, of verplichte gedragstrainingen voor de eigenaar.
De wet: eigenaar is aansprakelijk
De aansprakelijkheid bij een hondenbeet is helder geregeld in artikel 6:179 van het Burgerlijk Wetboek. Daarin staat dat de bezitter van een dier aansprakelijk is voor de schade die het dier veroorzaakt. Deze zogenoemde risicoaansprakelijkheid betekent dat de eigenaar ook aansprakelijk is als hij niets aan het gedrag van de hond kon doen.
De schade kan worden verhaald op de aansprakelijkheidsverzekering van de eigenaar. Als deze niet verzekerd is, moet hij of zij de schade persoonlijk vergoeden. Dat maakt de regeling eerlijk en eenvoudig voor slachtoffers: zij hoeven niet te bewijzen dat de eigenaar schuld had, alleen dat de beet heeft plaatsgevonden en schade heeft veroorzaakt.
Praktijkvoorbeeld: uitspraak Rechtbank Rotterdam (18 maart 2022)
Een treffend voorbeeld is een uitspraak van de Rechtbank Rotterdam. Een man fietste ’s nachts door het Zuiderpark toen drie honden op hem afrenden en één hem beet in zijn onderbeen. De eigenaar ontkende aansprakelijkheid en stelde dat de man zelf had geschopt naar de honden. De kantonrechter oordeelde echter dat de eigenaar wél aansprakelijk was. Zelfs als de man uit angst naar de honden had geschopt, kon dat niet als eigen schuld worden gezien.
De rechtbank kende de man een schadevergoeding toe. De rechter benadrukte dat artikel 6:179 BW een ruime bescherming biedt aan slachtoffers van dieren. Alleen in uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld bij noodweer, kan een eigenaar onder aansprakelijkheid uitkomen.
Welke schade kan worden verhaald
De schadevergoeding na een hondenbeet hangt af van de persoonlijke situatie van het slachtoffer. Er kan sprake zijn van medische kosten, zoals kosten voor arts, fysiotherapie, medicijnen of littekenbehandeling. Ook kan sprake zijn van verlies aan inkomen als iemand tijdelijk niet kan werken, of van de noodzaak tot huishoudelijke hulp wanneer bepaalde taken niet meer zelf kunnen worden uitgevoerd. Verder kan smartengeld worden toegekend als vergoeding voor pijn, littekens en psychische klachten. Daarnaast kunnen reiskosten en overige kosten, bijvoorbeeld voor medische afspraken of juridische hulp, worden verhaald.
Het vaststellen van de totale schade is specialistenwerk. Een letselschadeadvocaat zorgt ervoor dat alle schadeposten correct worden berekend en volledig worden verhaald.
Conclusie: juridische hulp loont
Een hondenbeet is niet alleen pijnlijk, maar kan ook leiden tot langdurige psychische en financiële gevolgen. Gelukkig is de wet duidelijk: de eigenaar van de hond is aansprakelijk voor alle schade.
Wie letselschade oploopt door een hondenbeet doet er verstandig aan om direct een gespecialiseerde letselschadeadvocaat in te schakelen. Die weet precies welke stappen nodig zijn om de aansprakelijkheid te bewijzen en de schadevergoeding veilig te stellen. Zo krijgt u niet alleen recht, maar ook rechtvaardigheid.
